2012年5月8日 星期二

【看世事講台語】生查某免傷悲,生查埔免歡喜



編輯 / 黃能揚、李江却台語文教基金會 陳豐惠 劉承賢


標題:龍年生囝相爭欲 男女數額差那濟
Liông-nî senn kiánn sio-tsenn beh, lâm-lú sòo-gia̍h tsha ná tsē.
(華語)龍年怪現象 出生性別差距也拉大


標題:年頭兩個月 囡仔出世加1.2倍
Nî-thâu nn̄g kò gue̍h, gín-á tshut-sì ke it tiám jī puē.
(華語)今年前2個月 新生兒成長1.2倍

標題:龍頭兩月日 辦胚提450个查某嬰
Liông thâu nn̄g gue̍h-ji̍t, pān-phue the̍h sì-pah gōo-tsa̍p ê tsa-bóo-inn.
(華語)龍年前2月 估逾450女嬰被"犧牲"



諺語:生查某免傷悲,生查埔免歡喜。

Senn tsa-bóo bián siong-pi, senn tsa-poo bián huann-hí.

毋管是韓國、日本、越南、中國抑是台灣,東亞ê文化重男輕女,台灣人嘛無例外,所致大部份ê諺語,齊(tsiâu)是反應tsit款心態- -ê。獨獨tsit句「生查某免傷悲,生查埔免歡喜」,有查某查埔無佗一爿較好ê平等觀念佇內底,予逐家做參考。


抱拄出世的囡仔

Phō tú tshut-sì ê gín-á

爸爸媽媽攏真歡喜
Pa-pa ma-ma lóng tsin huann-hí

今年是龍年
Kin-nî sī liông-nî

真濟翁仔某攏想欲佇今年生囝
Tsin-tsē ang-á-bóo lóng siūnn-beh tī kin-nî senn-kiánn

根據國健局上新的統計發現
Kin-kì Kok-kiān-kio̍k siōng-sin ê thóng-kè huat-hiān

今年一、二月新生兒出世人數
Kin-nî it, jī- -gue̍h sin-sing-jî tshut-sì lâng-sòo

比舊年仝期成長1.2倍
Pí kū-nî kâng-kî sîng-tióng it-tiám-jī puē

有三萬五千外人
Ū sann-bān gōo-tshing lâng

毋過出世性別比嘛搝大
M̄-koh tshut-sì sìng-pia̍t-pí mā giú tuā

衝到1點088
Tshìng kàu it-tiám-lîng-pat-pat

比舊年規年的1點079閣較懸
Pí kū-nî kui-nî ê it-tiám-lîng-tshit-kiú koh-khah kuân

干焦今年一、二月
Kan-ta kin-nî it,jī- -gue̍h

可能就有455个查某嬰仔被犧牲
Khó-lîng tō ū sì-pah gōo-tsa̍p-gōo ê tsa-bóo enn-á pī hi-sing.


(國健局長 邱淑媞)

佇有身早期的時抽血
Tī ū-sin tsá-kî ê sî thiu-hueh

若驗出來是查某嬰
Nā giām tshut-lâi sī tsa-bóo-enn

就共人工流產
Tō kā jîn-kang liû-sán

毋過上重要的是阮發現
M̄-koh siōng tiōng-iàu–ê sī guán huat-hiān

頂一輩的壓力定定會
Tíng tsi̍t puè ê ap-li̍k tiānn-tiānn ē

予遮的媽媽
Hōo tsia-ê ma-ma
猶是想盡辦法
Iáu-sī siūnn tsīn pān-huat

來做檢驗佮後續處理
Lâi tsò kiám-giām kap āu-sio̍k tshú-lí.


佇咧台灣
Tī-leh Tâi-uân

正常的出世性別比是1.06
Tsìng-siông ê tshut-sì sìng-pia̍t-pí sī it-tiám-lîng-lio̍k

也就是講
Iā tō-sī kóng

出世的查某囡仔100人
Tshut-sì ê tsa-bóo gín-á tsi̍t-pah lâng

查埔囡仔應該有106人
Tsa-poo gín-á ing-kai ū tsi̍t-pah-khòng-la̍k lâng

毋過今年一、二月查埔囡仔達到1萬8512人
M̄-koh kin-nî it, jī–gue̍h tsa-poo gín-á ta̍t-kàu tsi̍t-bān peh-tshing gōo-pah tsa̍p-jī lâng

查某囡仔是1萬7009人
Tsa-bóo gín-á sī tsi̍t-bān tshit-tshing-khòng-káu lâng

佮自然情況相比
Kap tsū-jiân tsîng-hóng sann-pí

減 445个查某囡仔
Kiám sì-pah sì-tsa̍p-gōo ê tsa-bóo gín-á

衛生署雖然已經嚴格禁止
Uē-sing-sú sui-jiân í-king giâm-keh kìm-tsí

非醫療必要的胎兒性別篩選
Hui-i-liâu-pit-iàu ê thai-jî sìng-pia̍t thai-suán

抑是性別選擇性落胎
Ia̍h-sī sìng-pia̍t suán-ti̍k-sìng làu-the

毋過根據往年的資料推估
M̄-koh kin-kì íng-nî ê tsu-liāu tshui-kóo

全台灣大約有3%有身的女性
Tsuân Tâi-uân tāi-iok ū sann-pha ū-sin ê lú-sìng

會私底下進行性別篩檢
Ē su-té-hā tsìn-hîng sìng-pia̍t thai-kiám



(國健局長 邱淑媞)

醫生若做性別檢測
I-sing nā tsò sìng-pia̍t kiám-tshik

照醫師法會當罰10萬到50萬
Tsiàu I-su-huat ē-tàng hua̍t tsa̍p-bān kàu gōo-tsa̍p-bān

若因為性別來做選擇性人工流產
Nā in-uī sìng-pia̍t lâi tsò suán-ti̍k-sìng jîn-kang liû-sán

會當移送檢調偵辦
Ē-tàng î-sàng kiám-tiāu tsing-pān

上重會當判半年到5年的有期徒刑
Siōng-tāng ē-tàng phuànn puànn-nî kàu gōo-nî ê iú-kî-tôo-hîng



國健局強調
Kok-kiān-kio̍k kiông-tiāu

生查埔的抑是生查某的攏真好
Senn tsa-poo- -ê ia̍h-sī senn tsa-bóo- -ê lóng tsin-hó

未來會繼續結合各縣市衛生局加強監測
Bī-lâi ē kè-sio̍k kiat-ha̍p kok kuān-tshī Uē-sing-kio̍k ka-kiông kàm-tshik

嘛欲稽查捌有出世性別無正常的醫療院所
Mā beh khe-tsa bat ū tshut-sì sìng-pia̍t bô tsìng-siông ê i-liâu īnn-sóo

閣會全面輔導醫療院所
Koh ē tsuân-bīn hú-tō i-liâu īnn-sóo

加強宣導民眾兩性平等的觀念
Ka-kiông suan-tō bîn-tsiòng lióng-sìng pîng-tíng ê kuan-liām.